اگر شبی از شبهای زمستان مسافری ...

غرامت مضاعف

17daghighe — Sat, 28 Nov 2009 23:10:18 GMT

تلفن زنگ می خورد. " غرامت مضاعف" * را پرت می کنم روی کاناپه ، شماره را نگاهی می اندازم ، یک شماره از تلفن عمومی حوالی چهار راه لشکر ، گوشی را بر می دارم.

"(بدون مقدمه ) : خر خودتی ، گوشی رو بده به کناری ات ...

(خیلی مودبانه ): ببخشید آقا شما با کی کار داشتید ؟

: با کناری ات ..."

به " غرامت مضاعف " نگاه می کنم ، " ظاهرا با تو کار داره !!!"

گوشی را می گذارم ، کتاب را بر می دارم ، صفحه ای را تصادفی باز می کنم :

" فردا به من زنگ بزن ، اما نه از تلفن منزلت ، از تلفن عمومی ...."**

خنده ام می گیرد .

دنیا به همین کوچکی و احمقی است .

* ریموند چندلر و بیلی وایلدر/ انتشارات نیلا

** دیالوگ از همین کتاب

تورم...؟!

17daghighe — Thu, 26 Nov 2009 13:07:18 GMT

تورم بیداد می کند

این را من نمی گویم

قیمت پشت جلد کتابها می گویند !

17daghighe — Tue, 24 Nov 2009 10:20:18 GMT

به مدد نوزدهمین جشنواره تئاتر خراسان از مجموع 8 تئاتر اجرا شده ، توانستم 5 تایش را ببینم که انصافا یکی دو کار خوب بودند و جای امیدواری هست که شاید ...شاید..شاید به پیشرفتهای بهتری دست پیدا کنند .(البته اگر سانسور وفضای مذهبی و کمبود امکانات شهرمان بگذارد .)

تئاتر دیدن در شهرستان ها مثل خوردن یک لیوان آب گرم وسط بیابان است. برای ما که از پایتخت دور هستیم و امکان دیدن نمایشهای خوب را نداریم ، همین هم غنیمت است که عطش دیدنش را با سرکشیدن یک لیوان آب گرم برطرف کنیم!!

پ.ن.1 : یادداشتی در همین مورد (+)

پ.ن.2 :جوایز بین دو نمایش طبقه همکف ( علی حاتمی نژاد ) و مردان همیشه به خانه باز میگردد ( عبدااله برجسته ) تقسیم شد ...(این همون یکی دو تا کار خوبی بود که بالا گفتم .)

این دو نمایش به جشنواره های خارج استان هم معرفی شدند ...

یک برش

17daghighe — Fri, 13 Nov 2009 16:15:18 GMT

خیلی دیرم شده بود ٬ هیچ ماشینی هم در آن ساعت از روزحتی حاضر نبود یک نیش ترمز بزند ببیند من کجا می خواهم بروم؟

یاد حرف دوستی افتادم که همیشه می گفت :"خوش به حالِ شما خانوما ٬ تو بیابون هم اگه گیر کنید ٬ بالاخره یکی پیدا میشه که پنچری ماشینتون رو بگیره ... " پنچری ماشین پیشکش...

بعد از نیم ساعت یک پیکان دهه ۵۰ گوجه ای جلوی پایم توقف کرد .

- "حامد؟

-بیا بالا ٬ از این اسم جدیداس دیگه؟*

- نه آقا ٬ از وقتی که یادم میاد این خیابون تو مشهد بوده ٬ خیلی قدیمیه!

- مستقیمه دیگه ؟

ـ بله "

از همان لحظه ای که سوار ماشینش می شوم شروع می کند به حرف زدن :

"... روزی ۱۰ تومن اجاره این قراضه رو می دم ... ۶۰۰ تومن اجاره خونم عقب افتاده ... شیش ماهه گوشت نخوردم ٬ یک لقمه نون حلال با زن و بچه ام می خورم ٬ همین بسمه ... "

دیگه به حرفاش گوش نمیدم ٬ ترافیک خیلی سنگین بود و هر چند دقیقه فقط چند سانت بیشتر جلو نمی رفت ...عقربه های ساعت تند تند پشت سرهم می دویدند ...و راننده همچنان حرف می زد:

-"سی ساله اومدم مشهد ٬ شمالی ام ..به عشق امام رضا اومدم..."

نگاهی به راننده می اندازم ٬ آنقدر لاغر است که کتش توی تنش زار می زند. خیلی خودم را کنترل می کنم چیزی بهش نگم ... زیر لب غرغر می کنم :

"... خب به هر حال برای هر عشقی باید بهایی پرداخت کرد ...اونم بهای به این سنگینی !! به قیمت از بین رفتن رفاه خانواده ات ...٬من اسم اینو عشق نمیذارم ...این خودخواهیه محضه! رانندگیتو بکن اینقدر حرف نزن ..."

حوصله شنیدن حرفهای تکراری از این دست را ندارم ٬کرایه ام را می دهم و خیلی جلوتر از مقصد پیاده می شوم.

باد سرد پاییزی توی صورتم می خورد .

* اشاره به همان تغییر نام های خنده داری است که اخیرا رواج پیدا کرده است . مثل تغییر نام بلوار ایرج میرزا به جلال آل احمد آن هم بعد از ۳۰ سال !

پ.ن .۱ :عشق در وجودم تخم مرگ کاشته است ...(+).

پ.ن.۲ :نمایش تکیه ی مرد بر دیوار / زمان : ۲۳ لغایت ۲۸ آبان ماه ۸۸ - ساعت ۱۸ /مکان: مشهد ـ سه را ه ادبیات ـ مجتمع دکتر علی شریعتی ـ تالار فردوسی

بار دیگر شهری که هرگز دوستش نداشته ام !

17daghighe — Sun, 08 Nov 2009 18:39:18 GMT

۱.وقتی وارد می شی ... وقتی تو دل تاریکی می ری ٬ دیگه به فکر برگشت نیستی ٬ فقط می خوای بری جلو ...جلوتر ٬ تا ته اش ٬ حاضری تمام اون پیچ و خم ها را تحمل کنی که فقط بری .. که فقط رفته باشی ..که فقط یک روز متفاوت داشته باشی . اینجا غار است .

غار مغان ...زیبا ...فوق العاده !

این عکس از دیواره داخلی غار مغان است . این غار در ۳۵ کیلومتری مشهد واقع در روستایی به همین نام می باشد .

۲." در طول تاریخ همه حکومتهای خودکامه همواره دو خطای مشترک را مرتکب می شوند که باعث فروپاشی شان می شود . اشتباه اول آنها این است که ناگهان تصمیم می گیرند به مردمشان تاحدودی آزادی بدهند٬ و اشتباه دومشان این است که مدتی بعد پشیمان می شوند و تصمیم می گیرند آ» آزادی های داده شده را پس بگیرند !"**

۳.تا 16 آذر چیزی نمانده ٬ شمارش معکوس شروع می شود .

* عکاس سهیلا دیزگلی

**میشل فوکو

راه های میانبر

17daghighe — Fri, 30 Oct 2009 22:41:18 GMT

وقتهایی هست که آدم دچار پوچی و بی تفاوتی می شود و در مقابل هر اتفاقی کوتاه می آید و نا خواسته اجازه می دهد زندگی همینطور روند طبیعی و خشنش را ادامه دهد بدون اینکه خودش دخل و تصرفی در این روند داشته باشد .

در فیلم برشهای کوتاه( Short Cuts) با این صحنه ها خیلی زیاد برخورد می کنیم که به نوعی می توان از آن به عنوان تقدیر نام برد ولی کلمه تقدیر هم کلمه جالبی نیست هر چند نقش پررنگی را در زندگی انسانهای امیدوار ایفا می کند . این فیلم از نه داستان ویک شعر از ریموند کارور و در مجموع ده داستان در هم پیچیده که در لس آنجلس و حوالی آن اتفاق می افتند ٬ساخته شده است. در ابتدای این فیلم سه ساعته تلویزیون مکررا از شیوع یک حشره خبر می دهد و کم کم دوربین وارد زندگی ۲۲ شخصیت داستان که به نوعی سرنوشتشان به هم گره خورده است ٬ وارد می شود .

یک چیز کوچک و خوب : *داستان زوج خوشبختی که روز تولد پسرشان نزدیک است٬ مادر کیک تولد را به شیرینی پز نسبتا کج خلقی سفارش می دهد ٬اما قبل از اینکه جشن تولد فرا برسد پسرک بر اثر تصادفی صدمه می بیند و والدین او با درماندگی مرگ او را نظاره می کنند .

در این کشاکش ٬ شیرینی پز که گویی فرشته عذاب و عقوبت است دائما به والدین تلفن می زند تا برای گرفتن کیک به سراغش بروند ٬ والدین به سراغ شیرینی پز می رند .اورا به خاطر تماسهایش سرزنش می کنند و به او می گویند که پسرشان مرده است . شیرینی پز می گوید :

"بگذارید بگم که چقدر متاسفم ٬فقط خدا می دونه که چقد ناراحتم ٬گوش کنید ٬من فقط یک شیرینی پزم و..."

شیرینی پز به آنها شیرینی داغ میدهد و در چنین مواقعی خوردن ٬ کار کوچک و خوبی است.

می توان گفت هر خانواده دچار سرخوردگی هایی در روابط خانوادگیشان می باشند و اکثر روابط سرد و برحسب عادت است.

"ما وقتی مست می کنیم اوقات خوبی با هم داریم ."

مردها و زنهای فیلم آدمهای بیکار یا سرگردانی هستند و از شغلی به شغل دیگر آویزان و گیج و هراسانند.

آنها شوهر تو نیستند: *مردی که با از دست دادن شغلش پریشان شده به رستورانی می رود که همسرش در آن جا پیشخدمت است .او که بدون هیچ دلیلی می خواهد خودآزاری کندُ با رفتارهای زشت چند مشتری که به همسرش متلک می گویند هم صدا می شود .

شوهرها و زنها توی رختخواب و در کنار هم می خوابند ...خیلی با احتیاط همدیگر را لمس می کنند...با آگاهی کامل به هم دروغ می گویند ٬خیانت می کنند و عادتهای بد خود را همچنان ادامه می دهند .

"شری: اون یک دروغگوست٬ گاهی اوقات برای اینکه خودم را سرگرم کنم ازش یک چیزهایی می پرسم .

ماریان:منظورت چیه؟

شری: فقط برای اینکه ببینم چطور دروغ میگه اون هم خیلی راحت دروغ بعدی رو ردیف میکنه ...منظورم اینه که بعضی از داستاناش جالبند ...واقعا جالبند."

فیلم با یک زلزله خاتمه پیدا می کند ٬ تلنگری موقتی تا رخوت و سکونی که در خانواده ها جا خوش کرده بود را اندکی دستخوش هیجان کند و از بین ببرد . به تعبیر من تلنگرهایی که باعث می شود این توپ بزرگ و بی حرکت و ساکن در یک سراشیبی قرار گیرد و همچنان به بازی خودش ادامه دهد.

آشغال جمع کن ها ٬ خانه چف ٬ وقتی از عشق حرف می زنیم از چی حرف می زنیم ؟ ٬ در سانفراسیسکو چه می کنی ؟ پاکتها ٬ جعبه ها و چند داستان دیگر از ریموند کارور فیلنامه این فیلم را به وجود آورده است .

* عنوان داستانهای ریموند کارور

**تمامی دیالوگها""برای فیلم برشهای کوتاه است.

***خاصیت داستانها ریموند کارور بیان واقعیت کثیف است. داستان زندگی روزمره ٬ افراد تک افتاده و یا به حاشیه رانده شده ٬ افرادی که در یک نومیدی خاموش زندگی می کنند.

مرگ به رنگ قرمز

17daghighe — Mon, 26 Oct 2009 19:55:18 GMT

کوسه ها گرسنه اند باید به آب زد .*

* علی شهسواری

اینجا شده پاییز ،آنجا را نمی دانم .

17daghighe — Thu, 22 Oct 2009 20:35:18 GMT

به گمانم بامداد ۲۸ مهرماه بود که تلویزیون وابسته به دولت٬ مستند بهنود شجاعی را بعد از اعدام نمایش داد ... از ابتدا تا انتهای این مستند گوینده اصرار داشت بی طرف به قضیه نگاه کنیم و من هم تمام سعیم را کردم تا بی طرفانه این شوی تلویزیونی را تماشا کنم و در انتها کل مطلبی که به من تزریق شد این بود که حرفها فقط حرفند و باقی چرندیاتی بیش نیست ٬ و بعد یاد این جمله معروف افتادم : « غلتیدن در میان سرگین بهترین راه پاک شدن نیست .»

این مستند از زیر نگاه تیزبین علیرضا رضایی هم در امان نماند و طنزی تلخ در این مورد نوشته بعد از خواندنش نمی دانستم گریه کنم یا بخندم؟!

****

اينكه ميگويند بعضي وقتها طنز نوشتن از كوه كندن سختتر مي شود همين جاهاست . امشب و بعد از تماشاي آن شوي ماله كشي تلويزيوني در توجيه اعدام بهنود حاضرم اين كوه را بكنم و حرفم را به طنز بنويسم فقط محض درآوردن چشم آن نازن ...

نازنی كه من ديدم با آب زمزم هم بشوری پاك نميشود ...

تعريف ماجرا از زبان تعدادي از عوامل پشت و روي صحنه :

1- قاضي پرونده درحاليكه عكس احسان پشت سرش ديده ميشود ولي بي طرف است و خيلي هم سواد دارد بسكه درست حرف ميزند :

ملزومه اين پرونده (ملزومه همان يكجور لازمه است كه در بيابان مي رويد) همانطور كه مورد لحاظ قرار گرفته (مورد لحاظ هم يكجور موردي است كه لحاظ ميشود منتها به خط كوفي) در استماعات از متهم (استماعات همان جمع مكسر استماع است كه ما براي عربها توليد كرده ايم) به توافق قانوني (توافق قانوني همان به وفق قانون ميگويند ولي قبلاً هماهنگ نشده بود) و ادله هاي موجود (قدما گه ميخوردند ميگفتند ادله خودش جمع است) . حتي موردي بوده كه همين چند وقت پيش يك خانم 37 ساله اي با چاقو در آشپزخانه سبزي پاك ميكرده ناغافل شوهرش را در اتاق خواب كشته كه همين كشته شدن در اتاق خواب از آشپزخانه و سابقه بسيج آن خواهر گرامي نشانه غير عمد بودن قتل دارد و مقتول به پرداخت ديه محكوم شد درحاليكه آقاي بهنود كه در 17 سالگي عقلش بيشتر ميرسيده مرتكب قتل عمد شده كه تقاضاي اشد مجازات ميگردد (قرار بود فيلم قبل از اعدام بهنود پخش بشود با قاضي هماهنگ نشده بود اينطوري گفت شما گير ندهيد)

2- يكنفر (حسب اقتضا برادر ، عمو ، دايه ، وكيل ، وصي ، همه كاره ، هيچ كاره ، فضولي كه هنوز نرفته جهنم و امثالهم احسان) كه معرفي نشد ولي از وجناتش پيدا بود كه از آن مادر به خطاهائي است كه پدر پير فلك عمراً بتواند با مادر جوان فلك كاري بكند كه لنگه اش را دوباره بزايد .

بهنود در زمان قتل سه تا پرونده در وزارت اطلاعات داشت يكي تركاندن تانك با آر.پي.جي در ملا عام يكي ترور رفيق حريري كه منجر به پرداخت ديه شد يكي هم قتل عام مسلمانان در هند كه سوابقش همه جا جز لاي پرونده موجود است . حسب تحقيقاتي كه بنده از سر دلسوزي انجام دادم ايشان در سه سالگي شبها خمپاره مك ميزده و از خود بروس لي گواهي بين المللي چاقوكشي گرفته . ما هم ديديم با آبروي خانوادگي ما و خصوصاً خانواده من دارد بازي ميشود شما نميدانيد بنده چه شبهائي سر گهواره احسان تا صبح بيدار ماندم خصوصاً اين اواخر كه ميبردم سر پا ميكردم و بزرگ كردن بچه سخت است كه من تمام اين كارهاي سخت را انجام دادم و به گفته شهود احسان يكروز همينطوري وايساده بود بهنود با سه تا نفربر و هشت تا آر.پي.جي زن به اكباتان حمله كرد اول خواست با خمپاره شصت احسان را بزند حسب گواهي شهود كه موجود است احسان فرار كرد بعد با ناو هواپيمابر از پشت حمله كرد و سوار زير دريائي شد در رفت و ما بايد ميكشتيم چون با خانواده ما بازي شد . (نگفت كي با خانواده آنها چه جور بازي ئي كرد)

3- آن نازن ننه ي احسان

من گفتم بكشم راحت شم . جلوي مردم الكي گفتم ريضايت دادم خر بشن آقامون اينجا وايساده بود من اينجا . وشگون گرفتم گفتم مرد ، بگو رضايت دادم بريم تو بكشم راحت شم . حاج آقا لاريجاني كه رئيس حقوق بشره گفت چارپايه بكش رضايت ايعلام كن . آخه تو كه نديدي ، پيسره آمد با اينجاي چاقو از اينجا گرفت يكي تا اينجا كرد به احسان بعد گردنش گرفت كشيد با اينجا اينجوري زد به اونجا جر داد خون ريخت من جمع كردم احسان من برد اونجا سه تا اينجوري اينجوري با چاقو زد تا اينجا درست شبي بود كه حضرت علي داشت متولد ميكرد من اونجا بودم كه فرداش جمعه داشت . گفتم به همين شب عزيز بكشم راحت شم . آقاي پاراستوئي آمد و نيروي با عزت انتظامي الكي گفتم بخشيدم من شرمنده شوما هستم چونكه بزرگواري رفتم كشتم راحت شم . دو هزار نفر به من التماس كرده سه نصف شب بود هي گريه كردن اين آقاي قاضي من نفهميدم از پرسي قاز بود يا ايران قاز گفت بخشش كني شايد بهتره كشتم راحت شدم ... (تف به روت)

----------------------

پ.ن.۱: من در تالار فردوسی ٬غرفه ۳۴۳ ٬نمایشگاه بین المللی(کتاب) مشهد هستم ... تا دوم آبان ...سطح کیفی نمایشگاه افتضاح ... کلا همه چیش افتضاحه ...

بازجو را <باز!><جو!>

17daghighe — Thu, 15 Oct 2009 21:19:59 GMT

نه!

یافتنی ست

بازجویی ست

ـ اسم؟

-............

(به خیالشان من آن مهتابِ شقه شده را ندیده ام ؟)

ـ اسم؟

ـ.............

( جسد را به تاریخ غرقه به خون ٬در تالاری دراز بردند و آن چنان با خشونت که روی ِ رویایِ همه ی ِ کودکان عقرب رویید.)

ـ اسم ؟

ـ............

نه ! باز یافته نمی شود

اما

<باز!><جو!>

تالارِ دراز و گلوی پر عقرب را

****

باز جو اینها را نوشته

من سکوت کرده ام !

زنده یاد محمد تقی صبور جنتی / تمام شد و رفت / مشهد /نشر گل آفتابگردان ۱۳۸۶

17daghighe — Sat, 03 Oct 2009 16:30:05 GMT

فروخت نام خودش را به ننگ زانو زد

تمام غیرت جنگل پلنگ زانو زد

فقط به خاطر کوهی که دوستش می داشت

فقط به خاطر یک مشت سنگ زانو زد

شکارچی به خودش گفت جوخه آماده

و در مقابل او با تفنگ زانو زد

گلنگدن به سهولت کشیده شد آتش

گرفت سینه او بی درنگ زانو زد

محمد سعید شاد / در استکان آخر /نشر جلیل /مشهد